ଲୋକସଭାରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ (ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା) ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍, ୨୦୨୬ ଆଗତ।
Publisher:-Greatfuture Info
ସଂସଦର ଚାଲୁଥିବା ବର୍ଷାକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ସୋମବାର କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ସମ୍ପର୍କିତ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲ୍ ଲୋକସଭାରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। କେନ୍ଦ୍ର ଆଇନ ଓ ନ୍ୟାୟମନ୍ତ୍ରୀ ଅର୍ଜୁନ ରାମ ମେଘୱାଲ "ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ (ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା) ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍, ୨୦୨୬" ଲୋକସଭାରେ ଆଗତ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ବିଲ୍ର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ବିଚାରପତିଙ୍କ ଅନୁମୋଦିତ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ଜାରି ହୋଇଥିବା ଅଧ୍ୟାଦେଶକୁ ଆଇନର ରୂପ ଦେବା ବୋଲି ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।
ପ୍ରକାଶିତ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ
ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି (CJI)ଙ୍କୁ ସାମିଲ କରି ମୋଟ ୩୮ଟି ପଦ ଅନୁମୋଦିତ ରହିବ। ଅର୍ଥାତ୍, ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତିଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ୩୭ ଜଣ ବିଚାରପତି ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇପାରିବେ। ଏହା ପୂର୍ବରୁ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତିଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ୩୩ ଜଣ ବିଚାରପତିଙ୍କ ପଦ ଅନୁମୋଦିତ ଥିଲା।
ଏହି ବିଲ୍ ପୂର୍ବରୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜାରି ହୋଇଥିବା ଏକ ଅଧ୍ୟାଦେଶକୁ ପ୍ରତିସ୍ଥାପିତ କରିବ। ଗତ ମେ ମାସରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା ୩୩ରୁ ୩୭କୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଅଧ୍ୟାଦେଶ ଜାରି କରିଥିଲେ। ସେହି ଅଧ୍ୟାଦେଶ ଲାଗୁ ହେବା ପରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ମୋଟ ଅନୁମୋଦିତ ସଂଖ୍ୟା ୩୮ରେ ପହଞ୍ଚିଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।
ଯଦିଓ ଅନୁମୋଦିତ ସଂଖ୍ୟା ୩୮, ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ବିଚାରପତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୩୨। ଏଥିରେ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଅର୍ଥାତ୍ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କିଛି ପଦ ଖାଲି ରହିଛି, ଯାହାକୁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ନିଯୁକ୍ତି ମାଧ୍ୟମରେ ପୂରଣ କରାଯିବ।
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଦେଶରେ ମାମଲାର ସଂଖ୍ୟା ଲଗାତାର ବଢ଼ୁଥିବାରୁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଛି। ଲକ୍ଷାଧିକ ମାମଲାର ଶୀଘ୍ର ସମାଧାନ, ନ୍ୟାୟ ପ୍ରଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଦ୍ରୁତ କରିବା ଏବଂ ଲମ୍ବିତ ମାମଲାର ସଂଖ୍ୟା କମାଇବା ପାଇଁ ବିଚାରପତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ସରକାର ମନେ କରୁଛନ୍ତି। ନୂତନ ପଦ ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ବେଞ୍ଚ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିବ ଏବଂ ଅଧିକ ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ସମ୍ଭବ ହେବ।
ଏହି ସଂଶୋଧନ ପାଇଁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ (ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା) ଅଧିନିୟମ, ୧୯୫୬ର ଧାରା–୨ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯିବ। ଆଇନରେ ଥିବା "୩୩" ସଂଖ୍ୟାକୁ ବଦଳାଇ "୩୭" କରାଯିବ, ଯାହା ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତିଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ବିଚାରପତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟାକୁ ସୂଚାଏ। ଏହି ସଂଶୋଧନ ଲାଗୁ ହେଲେ ମୋଟ ଅନୁମୋଦିତ ସଂଖ୍ୟା ୩୮ ହେବ।
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୨୪ ଅନୁଯାୟୀ, ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ଜଣେ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ଓ ସଂସଦ ଆଇନ ମାଧ୍ୟମରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରୁଥିବା ସଂଖ୍ୟକ ବିଚାରପତି ରହିବେ। ସେହିପରି ବିଚାରପତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। କେବଳ ସାଧାରଣ ଆଇନରେ ସଂଶୋଧନ କରି ସଂସଦ ଏହାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିପାରିବ।
ଏହି କାରଣରୁ ବିଲ୍ ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ପରି ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ସମର୍ଥନ ଦରକାର ନାହିଁ। ଲୋକସଭା ଓ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ସାଧାରଣ ଅଧିକାଂଶ ଭୋଟରେ ବିଲ୍ ପାରିତ ହୋଇପାରିବ।
ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଯେ, ଗତ ମେ ୫ ତାରିଖରେ କେନ୍ଦ୍ର ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲା। ଏହା ପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଅଧ୍ୟାଦେଶ ଜାରି କରିଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନ ସଂସଦରେ ବିଲ୍ ଆଗତ କରାଯାଇଥିବାରୁ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସ୍ଥାୟୀ ଆଇନଗତ ମାନ୍ୟତା ମିଳିବ।
ଏହା ପୂର୍ବରୁ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା ଶେଷ ଥର ପାଇଁ ବଢ଼ାଯାଇଥିଲା। ସେତେବେଳେ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତିଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ବିଚାରପତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୩୦ରୁ ୩୩କୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା। ଦେଶରେ ମାମଲାର ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିବା ସହିତ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର କାର୍ଯ୍ୟଭାର ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିବାରୁ ପୁଣିଥରେ ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ାଇବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଭବ କରାଯାଇଛି।
ବିଚାରପତିଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ଅଧିକ ଦ୍ରୁତ ହେବ, ନାଗରିକମାନେ ସମୟୋପଯୋଗୀ ନ୍ୟାୟ ପାଇପାରିବେ ଏବଂ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ଲମ୍ବିତ ମାମଲା କମାଇବାରେ ସହାୟକ ହେବ। ତେବେ କେବଳ ବିଚାରପତି ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିଲେ ହେବ ନାହିଁ, ଖାଲି ପଦବୀକୁ ଶୀଘ୍ର ପୂରଣ କରିବା ଏବଂ ନ୍ୟାୟିକ ପ୍ରଶାସନକୁ ଅଧିକ କ୍ଷମତାଶାଳୀ କରିବା ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
Source :-The economics times
Rewriting:-AI-Assisted., AI generated photo
Comments
Post a Comment